İçeriğe atla
Arapça Eğitimi

Arapça Gramer Terimleri

Dr. Nizameddin İbrahimoğlu Güncellendi: 16 Eylül 2026 6 dk okuma

Arapça sürümü

مسارد اصطلاحات قواعد اللّغة العربية (عربي ـ تركي)

ARAPÇA GRAMER TERİMLERİ SÖZLÜĞÜ

(ARAPÇA – TÜRKÇE)

نظام الدّين إبراهيم أوغلو

محاضر في جامعة هيتيت بتركيا

ArapçaTürkçe
1. كلمةKelime
2. حرفHarf
3. لفظ ـ تلفظLafız – Telaffuz
4. لهجةLehçe
5. عاميةŞive (Ağız) (Avam)
6. فعلFiil (Eylem)
7. فاعلFail (Özne / Yüklem)
8. نائب فاعلNaib-i Fail (Özde “Sözde” Özne)
9. فعل مجهولEdilgen Fiil (Belirsiz Fiil)
10. فعل معلومEtken Fiil (Belirli Fiil)
11. الأفعال الخمسةBeş Fiil
12. الفعل المركبBirleşik Fiil
13. تصريفÇekim
14. المزيد من الأفعالTüremiş Fiiller
15. فعل ماضيMazi Fiil
16. فعل مضارعMuzari Fiil
17. الفعل المضارع المستقبلGelecek Zaman Fiili
18. الفعل المضارع الحاليŞimdiki Zaman Fiili
19. فعل أمرEmir Fiili
20. أفعال القلوب والتّحويلGörüş ve Değiştirme Fiilleri
21. الفعل اللاّزمGeçişsiz Fiil
22. الفعل المتعديGeçişli Fiil
23. المجرّد من الأفعالYalın Fiiller (Kök Fiiller)
24. المشتقات ـ الاشتقاقYapım Ekleri
25. فعل المدحÖvme Fiilleri
26. فعل الذّمYerme Fiilleri
27. فعلا التّعجبŞaşma Fiilleri
28. تصريف الفعلFiil Çekimi
29. أنواع الفعلFiil Çeşitleri
30. أوزان الفعل الثلاثيÜçlü (Sülasi) Fiil Kalıpları
31. أوزان الفعل الرّباعيDörtlü (Rubai) Fiil Kalıpları
32. أوزان الفعل الخماسيBeşli (Humasi) Fiil Kalıpları
33. أوزان الفعل السّداسيAltılı (Südasi) Fiil Kalıpları
34. تصريف الماضيMazi Çekimi
35. تصريف المضارعMuzari Çekimi
36. تصريف المضارع المجهولMuzari Meçhul Çekimi
37. تصريف المضارع منصوباً ومجزوماًMansub ve Meczûm Muzari Çekimi
38. الأدوات النّاصبة للمضارعMuzariyi Nasb Eden Edatlar
39. الأدوات الجازمة للمضارعMuzariyi Cezm Eden Edatlar
40. الأمر من الأفعال الطّلبيةİstek Kiplerinden Emir
41. الفعل المؤكد وتصريفهPekiştirmeli Fiil ve Çekimi
42. الفعل المزيدTüremiş Fiiller
43. الفعل المجرّدYalın Fiiller
44. أوزان الفعل الرّباعيDörtlü Türeme Kalıpları
45. أوزان الفعل الخماسيBeşli Türeme Kalıpları
46. أوزان الفعل السّداسيAltılı Türeme Kalıpları
47. المجرّد للأفعال الرّباعيةDörtlü Yalın Fiiller
48. المجرّد للأفعال الثلاثيةÜçlü Yalın Fiiller
49. أفعال التّعجبTaaccüp – Hayranlık Fiilleri
50. الأقسام (الأفعال) السّبعةFiillerde Yedi Grup (Aksam-ı Seba)
51. قياسيKurallı
52. سماعي (غير قياسي)Kuralsız (Duyarak)
53. الأفعال المبنيةMebni Fiiller
54. الأفعال المعربةMu‘rab Fiiller
55. أفعال القلوب والتّحويلGörüş ve Değiştirme Fiilleri
56. اسمİsim
57. اسم مركبMürekkep İsim
58. تصريف الاسمİsim Çekimi
59. اسم منسوبMensubiyet İsmi (İsm-i Mensub) / İlgi İsmi (Sıfatı)
60. اسم إشارة ـ أسماء الإشارةİşaret İsmi / İsimleri
61. اسم موصولİlgi Zamiri
62. اسم استفهامSoru Zamiri (İsmi)
63. ضمير ج/ ضمائرZamir / Zamirler
64. ضمير متصلBitişik Zamir
65. ضمير منفصلAyrı Zamir
66. ضمير رفع متحركHarekeli Özne Zamiri
67. تأكيدTekit
68. ضمير مستترGizli Zamir (İyelik Zamiri)
69. مفعول به (صريح)Nesne
70. مفعول به غير صريحTümleç
71. اسم جنسCins İsmi
72. اسم علمÖzel İsim
73. اسم مادةSomut İsim
74. اسم معنىSoyut İsim
75. اسم تصغيرKüçültme İsmi
76. اسم جمعTopluluk İsmi
77. مبالغةAbartı (Mübalağa)
78. الصفة والموصوفSıfat Tamlaması
79. موصوف ـ موصوفSıfat (Niteleyen) – Mevsuf (Nitelenen)
80. الإضافة / الإضافاتİsim Tamlamaları (İzafet)
81. مضاف ـ مضاف إليهMuzaf (Tamlanan) – Muzafun İleyh (Tamlayan)
82. الصّفة المشبهةSürekli Sıfat (Sıfat-ı Müşebbehe)
83. مفعول مطلقMutlak Mef’ul = Durum Zarfı
84. مفعول لأجلهMef’ulu Lieclih (Belirli Nesne) = Durum Zarfı
85. مفعول معهMef’ulu Maah (Birlikte, Beraber)
86. مفعول فيهMef’ulu Fih
87. حالHâl = Durum Zarfı
88. مستثنىMüstesna (Dışında)
89. ظرف مكانYer (ve Yön) Zarfı
90. ظرف زمانZaman Zarfı
91. اسم تفضيلÜstünlük, Kıyaslama İsmi (İsm-i Tafdil)
92. مفردTekil
93. مثنىİkili
94. جمعÇoğul
95. الأعدادSayılar
96. العدد الأصليAsıl Sayılar
97. العدد الترتيبيSıra Sayıları

98. أنواع التمييز:

  1. تمييز العدد
  2. تمييز الكيل
  3. تمييز المقياس

1- Temyiz Çeşitleri:

  1. Miktar.
  2. Tartı.
  3. Ölçü.
99. بناء الكلمةKelime Yapısı
100. أنواع الكلمةKelime Çeşidi (Çeşitleri)
101. اسم الآلةAlet İsmi
102. اسم الفاعلİsm-i Fail
103. اسم المفعولİsm-i Mef’ul
104. اسم (صيغة) المبالغةMübalağa Sigası; İsm-i Mübalağa (Abartma İsmi)
105. حروف الجرHarf-i Cerler
106. أداة ج/ الأدواتEdat(lar)
107. أنواع الجمعCemi (Çoğul) Çeşitleri
108. جمع مذكر سالمCem-i Müzekker Salim (Düzenli Erkek Çoğulları)
109. جمع مؤنث سالمCem-i Müennes Salim (Düzenli Dişi Çoğulları)
110. جمع تكسيرKırık Cemi
111. اسم المرّةBir Defa Oluş İsmi
112. أسماء الفعلİsim Fiilleri
113. أدوات الاستثناءİstisna Edatları (Harfleri)
114. همزة الوصلHemze-i Vasıl
115. همزة القطعHemze-i Kat‘
116. المزيد من الأسماءTüremiş İsimler
117. المجرّد من الأسماءYalın İsimler (Kök İsimler)
118. تمرين ج / تمريناتAlıştırma(lar)
119. سؤال ج / أسئلةSoru(lar)
120. الأسماء السّتةAltı İsim
121. المعرفةBelirli (Marife)
122. النكرةBelirsiz (Nekre)
123. ضمير عائدÂid Zamir
124. مبتدأMübteda
125. خبرHaber
126. شبه جملةŞibh-i Cümle
127. النّداء (المنادى)Nida (Münada)
128. كان وأخواتهاKâne ve Kardeşleri
129. إنّ وأخواتهاİnne ve Kardeşleri
130. كاد وأخواتهاKâde ve Kardeşleri
131. الأحرف المشبهة بليسLeyse'ye Benzeyen Edatlar
132. لا النافية للجنسCinsi Nefyeden Lâ
133 ـ التوابعTevabi (tabiler, bir öncesine tabi olanlar)
134 ـ نعت (صفة) ـ توكيد ـ بدل ـ عطفSıfat – Tekit (cümle vurgusu) – Bedel – Atıf
135 ـ مصدر ج/ مصادرMastar(lar)
136 ـ اسم النوع (الهيئة)Durum ismi
137 ـ المصدر الميميMimli mastar
138 ـ جملة تأكيدCümle vurgusu
139 ـ الجملة الخبريةHaber cümlesi
140 ـ الجملة الإنشائيةİnşa cümlesi
141 ـ الجملة البسيطةBasit cümle
142 ـ الجملة المركبةMürekkep cümle
143 ـ الجملة الأصليةAsli cümle
144 ـ الجملة الفرعيةFerî cümle
145 ـ الجملة التامةTam cümle
146 ـ الجملة الناقصةNakıs
147 ـ الجملة المفيدةFaydalı cümle
148 ـ الجملة الاسميةİsim cümlesi
149 ـ الجملة الفعليةFiil cümlesi
150 ـ الجملة الشّرطيةŞart cümlesi
151 ـ الجملة الاعتراضيةİ’tirâzî cümle
152 ـ الجملة التفسيريةAçıklama cümlesi
153 ـ الجمل التي لها محل من الإعرابİrapta yeri olan cümleler
154 ـ الجمل التي لها محل من الإعرابİrapta yeri olmayan cümleler
155 ـ المترادفاتEş anlamlılar
156 ـ الأضدادZıtlar
157 ـ أدوات النفيNefi edatları (olumsuzluk ögesi)
158 ـ مَنصوبÜstün
159 ـ مَجرورEsre
160 ـ فَتحةÜstün
161 ـ كَسرةEsre
162 ـ ضَمَّةÖtre
163 ـ تَشبيهBenzetme
164 ـ مُبالغةAbartma
165 ـ تَوريةTevriye
166 ـ كِنايةKinaye
167 ـ رَديفRedif
168 ـ مَجازMecaz
169 ـ مِصراعMısra; dize
170 ـ نَظمNazım; dizi
171 ـ المضارع المؤكد بنون التوكيد الثقيلةŞeddeli tekit nunu ile tekit edilmiş muzari fiil
172 ـ الفعل المضارع المنصوبMuzari mansup fiil
173 ـ الفعل المضارع المجزومMuzari meczum fiil (sonu sükûn ile biten fiil)
174 ـ الفعل الماضي المبني للمعلومMazi (malum) etken fiil (belirli geçmiş zaman fiili)
175 ـ الفعل المضارع المبني للمعلومMuzari etken fiil (şimdiki ve geniş zaman fiili)
176 ـ المنصوب المبني للمجهول الفعل المضارعMuzari (meçhul) edilgen mansup fiil
177 ـ الفعل المضارع المجزوم المبني للمجهولMuzari meczum mansup fiil
178 ـ الفعل المضارع المجهولMuzari (meçhul) edilgen fiil
179 ـ المضارع المؤكد الثقيل المبني للمجهولMuzari (meçhul) edilgen fiil (belirsiz şimdiki zaman fiili)

Nizameddin İbrahimoğlu

Hitit Üniversitesi

İlgili içerikler

Yorumlar

Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yazabilirsiniz.

Yorum yazın

Hesap açmadan yorum yazabilirsiniz. Dilerseniz giriş yapın ya da hesap açın.

işaretli alanlar zorunludur. Yorumunuz hemen yayınlanır; adınız, tarih ve metin görünür.

Yeni içerikten haberdar olun

Yeni bir yazı, ders ya da günlük yayımlandığında e-posta ile haber veririz. Aboneliğiniz, e-postanıza gelen bağlantıyı onayladığınızda başlar; her postada aboneliği istediğiniz an sonlandıran bir çıkış bağlantısı bulunur.