مُميّزات بَعضِ الحَيواناتِ والطُّيور
مُميّزات بَعضِ الحَيواناتِ والطُّيور
BAZI HAYVAN VE KUŞLARIN ÖZELLİKLERİ
د. نظام الدّين إبراهيم أوغلو
باحث أكاديمي تركماني ـ تركيا
ملاحظة: لقد خَلق اللهُ الحَيواناتِ والطّيورَ أُمما كأمم البَشرية، فَهُم يَعِيشُون كما يَعِيشُ الإنسانُ، ثمّ يَتزَاوَجُون ويَلدون وَيُكَوّنُون الأُسْرةَ، وَيَرتَبِطُون مع صِغَارِهِم بِعَلاقَات مِن شَفَقةٍ وعطفٍ وحِمايَة وَمأكَلٍ ونحو ذلك. ويُؤَدُّونَ وَظَائفَهم وفق فِطرَتِهم بأمَانٍ وطَاعةٍ، إلاّ أنّهم يَخْتلِفُون عن الإنسَانِ في عَدَمِ الضِّحكِ والتَّكلُم والتَّفكيِر لِلمُسْتَقبَلِ البَعِيد. ولهذهِ الحِيوانات أيضاً صِفاتٌ كَثيرةٌ كَما في الإنسان، ومِن بَين هذهِ الصِّفات بَعض صِفاتٍ مُميّزةٍ تُبرز مُسميَّاتِها وتعرّف بها. نقدم لكم الآن بعضا مِن هذه المُميِّزَات البارِزة في الحيوانات:
Not: Allah, hayvanları ve kuşları insanlar gibi bir millet ve topluluk olarak yaratmıştır. Onlar insanlar gibi yaşarlar, evlenirler, doğururlar, aile kurarlar ve yavrularına şefkat, acıma, koruma, besleme ve bunun gibi ilişkilerle bağlanırlar. Yaratılışlarında olduğu gibi görevlerini itaat ve güvenlik içinde eda etmektedirler. Ancak onlar insanlardan gülmeme, konuşmama ve geleceği düşünmeme bakımından farklıdırlar. Hayvanların da insanlar gibi birçok özelliği vardır; bu özelliklerin içinde bazıları öne çıkmakta ve o sıfatlarla da tanınmaktadırlar. Şimdi size bunlardan bazılarını sunuyoruz:
| العربية | التركية |
|---|---|
| 1ـ الجَمَلُ: يَدُلّ عَلى العناد والصَّبر (ومنه الصبر على الجُوعِ وَالعَطَش والأذى). | Deve: İnatçılık ve sabrın (açlık, susuzluk ve acıya sabır gibi) sembolüdür. |
| 2ـ الحَمَامَةُ: ترمزٌ للحُبِّ وَالسَّلاَم. | Güvercin: Barış ve sevgi sembolüdür. |
| 3ـ دُودَةُ القَزِّ: تَدُلُّ على العَطاء والفَداء. | İpek böceği: Fedakârlık ve cömertlik demektir. |
| 4ـ البَقَرةُ (العِجْلُ): تَدُلُّ عَلى البَركة والسَّخاء والعَطاء. | İnek, dana: Bereketlilik, cömertlik ve verimliliği ifade eder. |
| 5ـ النَّحْلَةُ: تَدُلُّ على نَفعِ الغَير والعَمل الدّؤوب. | Bal arısı: Başkalarına yararlı olmayı, sürekli gayreti ve çalışkanlığı ifade eder. |
| 6ـ النَّمْلةُ: تدُلُّ على العيش المنظّم والعَمل الجَمَاعي والتدبر. | Karınca: Düzenli bir yaşamı, toplu çalışmayı ve tedbirli olmayı ifade eder. |
| 7ـ الفِيْلُ: هو رمز القُوّة وآلَةُ الحَرْبِ. | Fil: Güç ve kuvvete delalet eder, aynı zamanda bir savaş aracıdır. |
| 8ـ الأسَدُ: يرمز للشَّجاعة والقِيادة والوَقار. | Aslan: Cesaretin, liderliğin ve ağırbaşlılığın sembolüdür. |
| 9ـ الصَّقْرُ: يَدُلُّ على الشَّجَاعة والتَّحَكُم في العَدو. | Doğan: Cesareti ve düşman üzerinde egemenliği ifade eder. |
| 10ـ العَنكَبُوتُ: وخاصة الأنثى منها، تدل على البِناء والسَّعِي والرّقة فيها وفي بيتها، أي أنّ بيتها من أوْهَن البُيوت. | Örümcek, özellikle dişi olanı: Yapıcılığa, gayrete, kendisinin ve evinin zayıflığına ve evinin çabucak bozulmasına delalet eder. |
| 11ـ الكَلْبُ: يَدُلُّ على الوَفَاء والطّاعة. | Köpek: Vefayı ve emre itaat etmeyi ifade eder. |
| 12ـ الفَرَسُ: يَدُلُّ على الأصَالة والجُود والجَمال، وهو أيضا رَمزُ للقِتال. | At: Soyluluk, cömertlik, güzellik anlamları ile yüklüdür. Aynı zamanda o bir savaş simgesidir. |
| 13ـ الغَزَال: يَدُلُّ على الرَّشَاقة ورِقَّة القَلب. | Ceylan: Güzellik, zarafet, nezaket, sevimlilik ve duygusallığı ifade eder. |
| 14ـ الطَّاوُوسُ: يَدُلُّ على الوقار والجَمَال وصَنعةِ الخَالِق. | Tavus: Vakar, güzellik ve yaratıcının sanatını ifade eder. |
| 15ـ الخَرُوفُ: يَدُلُّ على النَّقاء وصَفاء القَلب. | Kuzu: Temizliği, saflığı, iyi ve yumuşak kalpli olmayı ifade eder. |
| 16ـ البَغَلُ: يَدُلُّ على العناد والقوة والصلابة وعدم الأصَالة والطّاعة العَمياء. | Katır: İnatçılık, güçlülük, dayanıklılık, asil olmama ve körü körüne itaat etme anlamları taşır. |
| 17ـ اللَّقْلَق: يَدُلُّ على التفاؤل والعصمة والقداسة والهِجرَة والغُربة. | Leylek: Uğur, masumiyet, kutsallık, göçebelik ve gurbet anlamlarını çağrıştırır. |
| 18ـ الفَهَد، النَّمْر: يَدُلاّن على السُّرعة والأنَاقَة والشَّراسَة. | Çita ve kaplan: Hız, yakışıklılık ve yırtıcı olmayı ifade eder. |
| 19ـ البَلابل وأمثالها: تَدُلُّ على العشق والشوق والصوت الجميل والمَحبَّة. | Bülbül ve ona benzer kuşlar: Âşık olan bülbüle benzetilir; özlem, ses güzelliği ve sevgi anlamlarını ifade eder. |
| 20ـ البُومُ: يَدُلُّ على التَّشَاؤم، وهو عَلاَمةُ الشَّر والخرابِ. | Baykuş: Kötümserlik ifade eder, şer ve yıkım habercisidir. |
| 21ـ الثّوْرُ: يَدُلُّ على الغَباء وعدم التّفكير والقوة والتحمل. | Öküz: Aptallığı, düşüncesizliği, güçlülüğü ve dayanıklılığı ifade eder. |
| 22ـ الدُّبُّ: يَدُلُّ على القوة والغلظة والغباء والشره. | Ayı: Kuvvet, kabalık, düşüncesizlik, oburluk anlamlarında mecaz olarak kullanılır. |
| 23ـ الفَأرَةُ: تَدُلُّ على الجُبْن والخَوف والوسخ. | Fare: Korkaklık, ürkeklik ve pisliği anlatır. |
| 24ـ الخِنْزِير: يَدُلُّ على الشَّهوة والقَذَارَة وعدم الغِيرة. | Domuz: Pislik ve şehvete düşkün olmayı ve namus konusunda gevşeklik göstermeyi ifade eder. |
| 25ـ القِرْد: يَدُلُّ على التقليد الأعمى والهزل والبَلاَهَة والنشاط. | Maymun: Kör taklit, soytarılık ve aptallığın yanında hareketlilik ve canlılık da ifade eder. |
| 26ـ الغُرَاب: يَدُلُّ على القذارة لأنّهُ لا يَعرِفُ إلاّ القَذارة والنّجَاسَة، وأيضا ينعت بالشؤم. وصوته من الأصوات القبيحة. | Karga: Pislik ve uğursuzluk ile anılan bir hayvandır. Sesi çirkin olarak nitelendirilir. |
| 27ـ الذُّبَاب: يَدُلُّ على القُمامة والوَسَاخة والتفاهة، وينقل الجراثيم. | Sinek: Çöplük, pislik ve değersiz şeyleri ifade eder ve mikropları taşır. |
| 28ـ الحِمَار: يَدُلُّ على الجَهل والحَمَاقة والعناد. | Eşek: Ahmaklık, cahillik ve inat sembolüdür. Zor eğitilenler için de kullanılır. |
| 29ـ الحَيَّة، العَقْرَب: هما رمزان يضرب بهما المثل للدلالة على الخيانة والخسة. | Yılan, akrep: Bu hayvanlar hainlik ve alçaklığı ifade etmekte darbımesel olmuşlardır. |
| 30ـ الهِرَّة (القِطُّ): تدُلُّ على نُكران الجميل وحب الذّات. | Kedi: Nankörlük, bencillik ve sadakatsizliği ifade etmek için kullanılır. |
| 31ـ الزُّرَافَة: تدُلُّ على الهَيبَة والوّقار والعُجب بالنّفس. | Zürafa: Heybete, vakara, ciddiyete ve kendini beğenmeye delalet eder. |
32ـ الكُوَالا، البَطَّة Koala, Ördek | تدلاّن على الكَسَل وعدم النّشاط والبلاهة. Tembellik, hareketsizlik ve aptallığa işaret eder. |
33ـ الثَّعْلَبُ، اِبنُ آوَى Tilki, Çakal | يَدُلاّن على المَكْر والخِدَاع والصعلكة. Kurnazlık, sahtekârlık ve serseriliği anlatır. |
34ـ الذِّئْب، الضَّبع Kurt, Sırtlan | يَدُلاّن على الظُّلم والطُّغْيَان والوحشة. Gözü dönmüş, vahşi, cani ve inkârcı olmayı ifade eder. |
35ـ الطُّفيْلِيات (قَمل، بَعُوضَة، أرَضَة، صِرصِر...) Asalaklar, parazitler (bit, sivrisinek, termit (akkarınca) ve cırcır böceği (bir hamamböceği türü) vb.) | تدُلُّ على الحقارة والضرر والوَسَاخَة والاتكال على الغَير. Değersizliği, zararlı olmayı, pisliliği ve başkasının artığı ile geçinmeyi ifade eder. |
36ـ العنزَة (المَاعِز) Keçi | تَرمز إلى التعَّنُد وركوب الرأس. İnat ve söz dinlememenin sembolüdür. |
37ـ القُنفُذ والأرْنَب Kirpi, Tavşan | يَدُلاّن على الحِيطَة والحَذَر من الأعْدَاء، ولكن يتميز القُنفُذ بِمُقاومتهِ والأرنب بهروبهِ. Düşmana karşı dikkatlilik ve tedbirli olmayı anlatır. Ancak kirpi direnişi ile, tavşan ise kaçması ile kendisini belli eder. |
38ـ الدِّيْك Horoz | يَدُلُّ على الغَيْرَة والبَرَكة والسلطة. Kıskançlık (özsaygı), bereket ve otorite ifade eder. |
39ـ الدَّجَاج Tavuk | يدل على النِّعْمَة الدّائمة وإن قلّت. Az olsa bile rızkın devamlı olmasını ifade eder. |
40ـ السَّمَك Balık | يَدُلُّ على الضَّعْف وعدم المقْدِرَة مع الخفة والحركة. Zayıf ve güçsüz olmanın yanı sıra canlı ve hareketli olmayı da anlatır. |
41ـ النَّعَامَةُ Devekuşu | ترمز إلى الحماقة والسرعة والحقد والقوة. Ahmaklık, hız, kin ve kuvvet gibi özelliklere işaret eder. |
Nizameddin İbrahimoğlu
Hitit Üniversitesi